آمازون می‌گوید دیگر برای پروژه‌های مراکز داده از نهادهای دولتی NDA نمی‌گیرد

مراکز داده آمازون در واکنش به موج مخالفت‌های محلی، به موضوع تازه‌ای درباره شفافیت پروژه‌های زیرساختی تبدیل شده‌اند: مدیرعامل Amazon Web Services، مت گارمن، می‌گوید این شرکت دیگر برای پیشبرد پروژه‌های ساخت مراکز داده با نهادهای دولتی توافق‌نامه محرمانگی یا NDA امضا نمی‌کند. اعلام این تغییر در حالی صورت گرفته که شماری از جوامع آمریکا درباره مصرف منابع و آلودگی این مراکز پرسش دارند و برخی ایالت‌ها نیز در حال بررسی محدودیت‌های تازه‌اند.

گارمن این موضوع را در یک پست وبلاگی مطرح کرد که بخش عمده آن به دفاع از مراکز داده و پاسخ به انتقادهای عمومی اختصاص داشت. NDA یا توافق‌نامه عدم افشای اطلاعات، طرف‌های امضاکننده را از انتشار برخی اطلاعات منع می‌کند. منتقدان پروژه‌های مراکز داده می‌گویند چنین توافق‌هایی می‌تواند اطلاع‌رسانی به ساکنان محلی را دشوار کند؛ به‌ویژه اگر گفت‌وگوها و مجوزهای اولیه پیش از آگاهی عمومی انجام شوند.

مراکز داده آمازون و تغییر رویکرد درباره محرمانگی

اظهار گارمن در شرایطی مطرح شده که شفافیت به یکی از محورهای مخالفت با مراکز داده تبدیل شده است. ارین بروکوویچ، فعال محیط زیست، پیش‌تر گفته بود شکایت اصلی‌ای که درباره این پروژه‌ها می‌شنود، کمبود شفافیت است. او به الگویی اشاره کرده بود که در آن پروژه‌ها پس از دریافت مجوزها اعلام می‌شوند، سازندگان به تماس‌های ساکنان پاسخ نمی‌دهند و مقام‌های محلی پیش از اطلاع همسایگان توافق محرمانگی امضا می‌کنند.

دامنه این مخالفت‌ها فقط به گفت‌وگوهای محلی محدود نیست. نیویورک توقف یک‌ساله صدور مجوز برای مراکز داده بزرگ را اعلام کرده است. گارمن نیز گفته بیش از ۱۰۰ مورد توقف یا تعلیق پروژه‌های مراکز داده در نقاط مختلف آمریکا در دست بررسی است. او هشدار داده اگر این محدودیت‌ها تصویب شوند، ممکن است جایگاه آمریکا در رقابت زیرساختی تضعیف شود و پیامدهای آن برای نسل‌های بعد باقی بماند. این ارزیابی، دیدگاه مدیرعامل AWS است و به‌معنای تأیید مستقل آن نیست.

پاسخ آمازون به نگرانی‌های آب و برق

گارمن در نوشته خود چهار انتقاد رایج را برشمرده است: مصرف بیش از اندازه آب، بالا رفتن بهای برق، آلودگی گسترده و نداشتن منفعت برای جوامع میزبان. درباره آب، او به گزارشی از خود آمازون استناد کرده و گفته مصرف مستقیم آب مراکز داده تنها ۰٫۵ درصد از کل مصرف آب صنعتی آمریکا است؛ رقمی که به گفته او در مقایسه با صنایعی مانند زمین‌های گلف و کشت بادام بسیار پایین‌تر است.

اما این آمار به‌تنهایی همه آثار آبی زیرساخت دیجیتال را نشان نمی‌دهد. طبق گزارش، منتقدان می‌گویند برآورد مصرف مستقیم ممکن است آبی را که برای تولید برق مصرف می‌شود یا در ساخت تراشه‌ها به کار می‌رود، در نظر نگیرد. همچنین دانشمندان خواستار بررسی جداگانه مصرف آب و انرژی مراکز داده شده‌اند؛ در حالی که به گفته گزارش، الزام فدرال یا ایالتی مشخصی برای گزارش‌دهی شرکت‌های فناوری در این زمینه وجود ندارد.

در پاسخ به نگرانی درباره هزینه برق، گارمن گفته قیمت‌ها فقط در برخی ایالت‌هایی که مراکز داده زیادی دارند افزایش یافته و در ایالت‌های دیگر کاهش پیدا کرده یا رشد کندتری داشته است. او افزایش هزینه را عمدتاً به قدیمی بودن شبکه برق و سرمایه‌گذاری ناکافی پیش از افزایش تقاضا نسبت داده است. در مقابل، یک نهاد ناظر مستقل اخیراً مراکز داده را عامل اصلی افزایش ۷۶ درصدی سالانه قیمت برق در بزرگ‌ترین شبکه برق آمریکا دانسته است. این دو دیدگاه، اختلاف بر سر سهم رشد تقاضای مراکز داده و وضعیت زیرساخت برق را نشان می‌دهند.

آلودگی، منفعت محلی و مسئله اعتماد

گارمن درباره آلودگی گفته منتقدان معمولاً به حداکثر میزان انتشار مجاز در مجوزهای مراکز داده استناد می‌کنند، نه میزان انتشار واقعی. او گفته ژنراتورهای مراکز داده تقریباً همیشه خاموش‌اند و حدود ۹۹٫۹ درصد زمان فعالیت نمی‌کنند؛ به گفته او، این دستگاه‌ها تقریباً ۱۰ ساعت در سال و بیشتر برای آزمایش‌های تعمیر و نگهداری روشن می‌شوند.

با این حال، نمونه‌ای که در گزارش مطرح شده پرسش‌هایی درباره تفاوت میان سقف مجاز و انتشار واقعی ایجاد می‌کند: یک مرکز داده پیشنهادی آمازون در تگزاس مجوز انتشار سالانه ۳۳ میلیون تن دی‌اکسیدکربن دارد؛ رقمی که طبق گزارش از هر نیروگاه دیگری در آمریکا بیشتر است. این عدد به میزان مجاز اشاره دارد، نه لزوماً میزان انتشار ثبت‌شده. گزارش همچنین به شکایت NAACP از SpaceX و xAI درباره آلودگی اشاره می‌کند.

گارمن در توضیح منافع جوامع محلی گفته آمازون طی سه سال گذشته بیش از یک میلیارد دلار به جوامعی کمک کرده که حضور معناداری از مراکز داده این شرکت در آن‌ها وجود دارد. اما این توضیح لزوماً نگرانی ساکنان را برطرف نمی‌کند. مدیرعامل Anthropic، داریو آمودی، نیز واکنش منفی به هوش مصنوعی را «بحران اعتماد» توصیف کرده است؛ نویسنده‌ای که در گزارش به او اشاره شده می‌گوید مخالفان مراکز داده معمولاً به استدلال شرکت‌های فناوری اعتماد ندارند.

این خبر برای چه کسانی اهمیت دارد

تغییر اعلام‌شده از سوی AWS برای مقام‌های محلی، ساکنان نزدیک به پروژه‌های مراکز داده و گروه‌های محیط‌زیستی اهمیت دارد؛ زیرا به مسئله دسترسی عمومی به اطلاعات و نحوه تصمیم‌گیری درباره ساخت این تأسیسات مربوط می‌شود. شرکت‌های فناوری نیز با پرسشی عملی روبه‌رو هستند: آیا پایان دادن به توافق‌های محرمانگی برای جلب اعتماد کافی است، یا انتشار روشن و قابل‌مقایسه داده‌های مربوط به آب، انرژی و آلودگی هم ضرورت دارد؟

برای فعالان حوزه هوش مصنوعی و زیرساخت نیز بحث فراتر از یک پروژه ساختمانی است. مراکز داده بخشی از زیرساخت خدمات دیجیتال‌اند، اما ارزیابی اثر آن‌ها به داده‌های دقیق و قابل‌بررسی نیاز دارد. در حال حاضر، آمازون بر آمار و استدلال‌های خود تکیه می‌کند و برخی نهادهای مستقل و منتقدان برداشت متفاوتی دارند. اعلام کنارگذاشتن NDAها ممکن است بخشی از مطالبه شفافیت را پاسخ دهد؛ با این حال، طبق گزارش، بی‌اعتمادی عمومی و اختلاف درباره آثار محیط‌زیستی همچنان پابرجاست.